Авыл тормышы
-22 °С
Болытлы
75 лет Победы
Барлык яңалыклар
31 март 2020, 14:05

АВЫРЫЙСЫГЫЗ КИЛМӘСӘ - ӨЕГЕЗДӘ УТЫРЫГЫЗ

— Дөрес аңлагыз: карантин режимын катгый үтәү, тәү чиратта, сезнең, якыннары­гыз­ның сәламәтлеге һәм хәвефсезлеге өчен кирәк, — дип аерым басым ясады Радий Хәбиров.

Президент Владимир Путин тарафыннан бер атналык ял кунакка йөрешү, күңел ачу өчен түгел, саклану һәм Русиядә үлемечле инфекция таралуны туктату өчен бирелде

Иртәгә — Халыкара көлке көне. Әмма бүгенге хәл-шартларда көләсе дә, шаяртасы да килми. Дөнья өстенә кара козгын кебек ябырылган коронавирус инфекциясе, язга һәм җәйгә булган планнарны челпәрәмә китереп, һәркемнең тынычлыгын бозып, югары әзерлек сызыгына басарга мәҗбүр итте. Күкрәк тутырып яз һавасын сулыйсы урынга борын-авызны медицина битлеге белән каплап йөри­без. Кул бирешеп исәнләшүләр дә онытылды. Кешеләр бер-берсе белән сөйләшеп тору түгел, тизрәк йортына, фатирына кереп бикләнү ягын карый. Сабын, гигиена чараларын, кибетләрдә бик зур дефицитка әйләнгән антисептикларны, дөресен әйткәндә, ашамыйбыз гына инде хәзер.

Һәм халыкның шушы рә-вешле иң җитди хәвефсез-лек чаралары күрүе табигый да, кирәк тә, һәрьяклы акланган да. Ни өчен дигәндә, Кытайдан башланып, арытаба ярты Европаны тезлән­дергән зәһәр коронавирус бүген инде ныклап торып Русиядә дә үзенең үлемечле агуын чәчмәкче. Материал язылган вакытта илдә коронавирус белән авыручы 1836 кеше теркәлгән иде. Алардан 66 кеше савыккан булса, әлегә коронавирус Русиядә 9 кешенең үлеменә китерде. Илдә коронавирус инфекциясе таралу хәвефен кисәтү, киметү, булдырмау максатында Президент агымдагы атнаны (28 март — 5 апрель), хезмәт хакы сакланган ял атнасы дип игълан итте. Шул рәвешле Президент, атна-ун көн дәвамында халыкның күпләп туплануын, аралашуларны минималь дәрәҗәгә калдырып, болар белән бергә ил чикләрен тулысынча диярлек ябып, ил эчендә коронавирус инфекциясе таралуны туктату, аның үзәген өзеп алу максаты куйды. Үз чиратында, табиблар, барлык медицина учреждениеләре һәм хезмәткәрләре, башка күпсанлы җаваплы структуралар, галимнәр, чын мәгъ­нәсендә, ил хәвефсезлеге сагына басып, моңа ирешү өчен бөтен көчен сала. Катлаулы чорда Президент Владимир Путин ил халкын күп­санлы өстәмә социаль яклау чараларын да игълан итте. Алар белән без сезне гәзит­нең үткән, 27 март санында таныштырдык.
Коронавирус таралуга киртә кую, аны кисәтү, булдырмау максатында Башкортстанда да дәүләт дәрә-җә­сендә колачлы эш алып барыла. Аерым алганда, узган атнада (25 һәм 27 мартта) Башкортстан Башлыгы Радий Хәбиров республика территориясендә коронавирус инфекциясе таралу хә-вефен киметү буенча өстәмә чараларны раслады. Алар 26 мартта үз көченә керде һәм 27сендә тулыландырылды. Өстәмә чараларда билгеләнүенчә, чит илләрдән кайткан гражданнар 14 көн дәвамында карантинда булырга тиеш. Шулай ук, авыруга иң тиз бирешүче катлам буларак, 65 яшьтән өлкән­рәкләргә дә акланган сәбәп­сез урамда йөрү тыелды. Мәктәп укучылары исә 6 апрельдә язгы каникуллары тәмамлан­ган­нан соң укуларын дистанцион төрдә дәвам итәчәк. До­кумент күңел ачу һәм ял итү учреждениеләре, физик культура һәм спорт объект­лары, шул исәптән бассейннар һәм фитнес-үзәк­ләр эшчәнлеген вакытлыча туктатуны да күз уңында тота.
26 мартта Хөкүмәттә үткән оператив киңәшмәдә исә Башкортстан Башлыгы Радий Хәбиров карантин режимын бозучыларны иң катгый җаваплылык көтүен дә сызык өстенә алды. Санитар-эпидемиологик кагыйдә­ләрне бозган өчен, әгәр дә бу ви­русның башка кешегә йогуына һәм аның үлеменә китерә икән, 80 мең сумлык штрафтан алып, җинаять җа­вап­лы­лыгына кадәр җәза карал­ган.
— Дөрес аңлагыз: карантин режимын катгый үтәү, тәү чиратта, сезнең, якыннары­гыз­ның сәламәтлеге һәм хәвефсезлеге өчен кирәк, — дип аерым басым ясады Радий Хәбиров.
Ә инде коронавируска каршы сәламәтлек саклау тармагының әзерлеге һәм бу юнәлештә эшне көчәйтүгә бәйле мәсьәләләр шул ук көнне Республика йортында үткән “Сәламәтлек сәгате”н­дә тикшерелде. Аның барышында Башкортстан Башлыгы Радий Хәбиров белде­рүенчә, Уфа районында, иң кыска вакыт эчендә йогышлы авырулар дәваханәсе төзе­ләчәк. Коронавирус йоктырган авырулар белән эшләү-че медицина хезмәткәр­ләренә өстәмә түләүләр булдырылачак. Янә килеп, республикада көн саен 30-35 мең данә медицина битлеге тегү җайга салынса, моңа өстәп 1,1 миллион данә өстә­мә медицина битлеге кайтуы турында җиткерелде.
Әйткәндәй, Уфа районы­ның “Зубово” индустриаль паркында төзеләчәк йогышлы авыруларны клиник-диагностикалау үзәге мәйданчыгын 28 мартта Башкортстан Башлыгы Радий Хәбиров шәхсән үзе барып карады. Якын айларда калкып чыгачак бер катлы комплекс тиз күтәре-лүче модульләрдән төзелә­чәк. Анда 80 бокс, шул исәп­тән 62се бер урынлык, 18 реанимация боксы булачак. Аерым биналарда хезмәткәр-ләр өчен тулай торак, санитар транспортны зарарсызландыру мәйданчыгы, чис­тарту корылмалары, резерв туклану чынагаклары, казанлык һәм кислород станциясе урнашачак. Хәл-шартлар кис­кенләшкән очракта, яңа объект авыруларны ашыгыч урнаштырып, нәтиҗәле дәва-лау мөмкинлеге бирәчәк. Бер үк вакытта Радий Хәбиров коронавирусны җиңгән­нән соң әлеге объектның нинди максатларда файдаланылачагы да инде ачык билгеле, дип белдерде.
Әйткәндәй, тиздән Башкортстанда антисептик чаралар җитештерү буенча яңа производство барлыкка ки­лергә дә мөмкин. Аның проектын Башкортстан Башлыгы Радий Хәбиров үткәргән “Инвестиция сәгате”ндә “Торгпромупаковка” компаниясе директоры Руслан Фазуллин тәкъдим итте. Инвестор Уфада оештырылган производствога 30 миллион сум акча салачак.
Коронавирус таралудан иң зур зыян күргән икътисад тармагы да республика җи­тәкчелегенең иң җитди игътибар үзәгендә. Хәлнең гаять кискен калуын исәпкә алып, 27 мартта республика Башлыгы Радий Хәбиров Башкортстан икъти­садының тотрыклылыгын күтәрү буенча беренче чираттагы чараларны раслады. Алар иң зур зыян күргән кече һәм урта эшкуарлыкка, туризм һәм ку­накханә бизнесына, гомум туклану тармагына, мәдәни-киңкүләм өлкәгә, спортка һәм шәхси мәктәпкәчә учрежде­ниеләргә ярдәм күрсәтүне күздә тота. Тагын кайсыдыр өлкәләр коронавируска бәйле үз эшчәнлеген туктатса, шундый ук ярдәм аларга да күр­сәтеләчәк.
— Беренчедән, федераль дәрәҗәдә кече һәм уртача предприятиеләр өчен ярты елга салым түлүләре, микро­предприятиеләргә социаль фондларга салым түләүләре, авыр хәлдә калганнарга — банк кредитлары буенча түләүләр кичек­тереләчәк. Икенчедән, дәүләт гарантия­ләрен һәм субсидияләвен дә кертеп, реаль секторны тотрыклы кредитлау буенча өс­тәмә чаралар кабул ителәчәк, — диде бу уңайдан Башкортстан Башлыгы Радий Хәби­ров.
Болардан тыш, республика үзе дә өстәмә ярдәм чаралары булдырачак.
— Безнең тарафтан эш-лән­гән өстәмә ярдәм чаралары гаять колачлы. Кыскача әйткәндә, төбәк дәүләт ярдә­ме күрсәтүгә 15 миллиард сум бүлә. Шул рәвешле федераль дәрәҗәдә каралган дәүләт ярдәменә без үзебез­нең лаеклы өлешне кертә­чәкбез, — диде Радий Хә­биров.
Моның ачык мисалын Башкортстан Башлыгы Радий Хәбировның узган атнада Мәләвез районына һәм Кү­мертау шәһәренә эш сәфә­ре барышында да күрдек. Мәлә­вез районында ул “Урал” Башкортстан кошчылык комплексында булды. Яңа хуҗалар, киң билгеле “Индюшкин” брендын саклап, агымдагы елда биредә тере авырлыкта 30 мең тонна ит җитештерү максаты куя. Радий Хәбиров, предприя­тиенең башлангычларын хуплап, республика аларга тиешле ярдәм кулы сузачагы турында белдерде.
Шул исәптән республика ярдәме белән дә Күмертау вертолетлары да киләчәктә югарырак та, күбрәк тә очачак. Эш шунда: биредә 2020-27 елларга исәпләнгән “Ка-27” вертолетларын модер­низа­цияләү һәм Хәрби-диңгез флоты өчен “Ка-31Р” радиолокация дозоры вертолетларын поставкалау буенча дәү­ләт заказларын үтәү башланган. Һиндстан һәм Көньяк Корея дә безнең вертолетларны алу турында сөйлә­шүләр алып бара. Үз чиратында, яңа контрактларны эшкә кушу предприятиедә өстәмә 200 эш урыны булдыру мөмкин­леге бирәчәк.
— Предприятиедә хәлләр уңай якка үзгәрә. Алып барылучы эш үзенең нәтиҗәлә-рен бирә. Алга таба да “Ростех” белән берлектә эшне шушы юнәлештә дәвам итә­чәк­без, — диде, бу уңайдан канәгатьлек белдереп Радий Хәбиров.
Йомгаклап, нәрсә әйтергә була? Күренүенчә, ил һәм республика җитәкчелеге коронавирус инфекциясе таралуны туктату, аның кире нәти­җәләрен киметү, авыруларны нәтиҗәле ачыклау һәм дәва-лау, катлаулы чорда икътисадка һәм халыкка ярдәм итү җәһәтеннән мөм­кин булган­ның барысын да эшли. Һәм әлеге хәл-шартларда без, гади гражданнар да, коронавирусны җиңүгә үз өлешебез­не кертергә тиешбез. Моның өчен әллә нәрсә дә соралмый: җитәкчелек кушканнарны фәкать төгәл үтәү зарур. Өйдән чыкмаска, бик сирәк очракта чыккан хәлдә дә медицина битлеге, кулларыгызга перчаткалар кияргә, кеше җыелган урынга бармаска, 1,5 метр читтән урап үтәргә һәм, әлбәттә, гигиена таләп­ләрен гадәттәге вакыттан ике-өч тапкыр арттырып үтәр­гә кирәк. Шуны онытмыйк: дөньяны тезләндергән коронавирус аңа каршы бергә-ләп тотынсак кына җиңелә­чәк!

Илдар Фазлетдинов.


Автор: Ләйсән Якупова

Фото: newsbash.ru

Читайте нас в